Ordforklaringar

Symfoni Ein symfoni er ein større komposisjon for orkester. Den klassiske symfonien har 4 satsar, ofte etter dette mønsteret: 1. Allegro (hurtig). 2. Andante (rolig, gåande). 3. Menuett eller scherzo (ofte i tredelt takt). 4. Rondo/Allegro (hurtig). Noen symfoniar har berre tre satsar, og i vårt århundre er det skrive flere einsats-symfonier.	Opera Operaen vart til i Italia på 1600-tallet. Komponisten Claudio Monteverdi vartrekna som operaens far, men han var nok ikkje åline om det farskapet. Vi kan kort beskrive operaen som eit song-teater. Handlinga i stykkje vert oppført på scenen av songsolister og kor, som vert støtta av eit orkester som er noko mindre enn eit symfoniorkester, 30-50 musikarar er vanleg. Det er to hovudtypar av operaer, opera seria (alvorlig, seriøs opera) og opera buffa, komisk opera.
Suite Ein suite består av fleire mindre stykker, oftast dansemelodiar, som fylgjer etter kvarandre.	Oratorium Ora (latin) betyr å be. Eit oratorium er ett verk for solister, kor og orkester med tekst fra Bibelen. Solistane syng bibeltekstane og koret svarar med salmer. Formen stammar fra barokken, og det er først og fremst J.S.Bach og Händel og Haydn vi forbind med oratoriet, som minner litt om ein opera utan sceneopptreden.
Sonate Ein sonate er ein lengre komposisjon for eitt eller nokon få instrumente. Ein klaversonate er for piano åleine, mens ein fiolin- eller fløytesonate vanligvis er for fiolin eller fløyte og piano. Ein triosonate er for tre instrument, og to av dei er som oftast cello og klaver. Sonaten har form som ein symfoni eller konsert, det vil seia at den er delt inn i 3 eller 4 satsar.	Sats Ordet 'sats' betyr arbeidsstykke. Lengre komposisjonar som sonate, symfoni, konsert og suite blir nesten alltid delt inn i flere satsar. Kvar sats er gjerne bygd opp som eit sjølvstendig musikkstykke med innleiing, bearbeidelse av temaene og avslutning. Satsar har svært ofte navn etter tempobetegnelsen: Presto, Allegro, Andante, Adagio.

Messe Ei messe er ein komposisjon for sangsolistar, kor og orkester med tekst fra den kristne messa, oftest på latin. Den har vanligvis 5 eller 6 satsar som svarer til messeledda: Kyrie, Bloria, Credo, Sanctus, Benedictus (som i den katolske messa er ein del av Sanctus)og Agnus Dei.
Konsert Ein konsert er eit større verk for soloinstrument og orkester. De fleste konsertar har 3 satser: hurtig, litt langsommare, hurtig. Konsertane får navn etter soloinstrumentet, for eksempel fiolinkonsert, klaverkonsert, trompetkonsert, fløytekonsert og så vidare. Dersom det er to solistar, vert det kalla ein dobbeltkonsert. Det kan også væra fleire solistar, Då vert det kalla concerto grosso (storkonsert).
Kanon Det å ta oppatt ein melodi, ein spelar det same ein gong til eller mange gonger.
Tilbake til startsida mi! Til toppen av sida Steinsdalen 08.05.00 Per Røberg